Kışın araç bakımı denince akla hemen antifriz ve akü gelir, ama sıcak havalar da motor için en az soğuk kadar yorucudur. Asfaltın ısındığı, motor bölmesindeki sıcaklığın normalin üzerine çıktığı günlerde araçtaki her sıvı, her kauçuk parça ve her elektrik bağlantısı daha hızlı yorulur. Yaz mevsimi araç bakımı aslında karmaşık bir iş değil; doğru sıraya ve birkaç basit kontrole indirgenebilir.
Aşağıda konuya yeni başlayan birinin kafasındaki sorulara sırayla dönerek, "neyi, neden, nasıl kontrol edeceğim" sorusunu net biçimde cevaplıyoruz.
Yaz aylarında en sık yaşanan arıza türü aşırı ısınmadır. Bunun nedeni genelde ani bir kırılma değil, uzun süredir ihmal edilmiş küçük bir eksikliktir.
Evet, hem de kışın olduğundan daha çok. Antifriz sadece donmayı engellemez; suyun kaynama noktasını yükseltir ve soğutma kanallarını korozyona karşı korur. Sadece su ekleyerek yola çıkan bir araç, uzun bir yaz yolculuğunda kolayca kaynar.
Kontrol basit: motor tamamen soğukken genleşme kabındaki sıvı seviyesine bakın. Seviye minimum çizgisinin altındaysa üzerine uygun karışım ekleyin. Sıcak motorda radyatör kapağını asla açmayın; basınçlı sıvı fışkırarak ciddi yanıklara yol açar. Seviye sürekli düşüyorsa bir kaçak var demektir ve bu, soğutma sistemi bakımının kapsamına giren bir konudur.
Radyatörün ön yüzü zamanla böcek, toz ve yaprak parçalarıyla tıkanır. Hava geçişi azaldığında sistem doğru çalışsa bile soğutma yetersiz kalır. Kapağı açtığınızda radyatör peteklerinin önünü gözle kontrol etmek, gerekiyorsa düşük basınçlı su ile temizlemek yeterlidir.
Yağ sıcaklık arttıkça incelir, incelen yağ ise metal yüzeyler arasında daha zayıf bir film oluşturur. Bu yüzden yaz öncesinde yağ seviyesini ve rengini kontrol etmek işe yarar. Çubuktaki yağ koyu, katranlaşmış ve yanık kokuluysa değişim vakti gelmiştir. Aracın kullanım kılavuzunda belirtilen viskozite dışına çıkmamak da önemli; "yazın daha kalın yağ" gibi genellemeler her motora uymaz. Motor yağı değişimi rehberinde anlatılan aralıklara sadık kalmak en güvenli yol.
Motor tarafını hallettikten sonra sıra, sıcağın doğrudan hissedildiği alanlara geliyor.
En yaygın üç sebep var: gaz kaçağı, kirli polen filtresi ve tıkanmış kondenser. Gaz kaçağı olduğunda soğutma kademeli olarak zayıflar; sistemin kendi kendine gaz tüketmesi normal değildir, azalıyorsa bir yerden sızıyor demektir. Polen filtresi kirlendiğinde ise hava akışı düşer, üfleyici sesli çalışır ama içeri yeterince soğuk hava gelmez. Filtre değişimi çoğu araçta torpido altından kolayca yapılabilen bir işlem.
Bir de kabin kokusu sorunu var: nemli evaporatörde biriken bakteri kaynaklıdır. Yolculuğun son birkaç dakikasında kompresörü kapatıp fanı açık bırakmak, evaporatörün kurumasını sağlayarak bu kokuyu büyük ölçüde önler. Detaylı temizlik ve gaz kontrolü klima sistemi bakımının konusu.
Arıza kışın ortaya çıkar ama hasar çoğu zaman yazın oluşur. Yüksek sıcaklık akü içindeki elektroliti buharlaştırır ve plakaların yaşlanmasını hızlandırır. Yani sıcak günlerde sessizce zayıflayan akü, ilk soğukta çalışmayı reddeder.
Yapılacaklar sade: kutup başlarında beyaz-mavi oksit birikmişse temizleyin, bağlantıların gevşek olup olmadığını kontrol edin, aküyü sabitleyen kelepçenin sıkı olduğundan emin olun. Marş sesi ağırlaştıysa ya da park halinde bırakılan araç birkaç gün sonra zor çalışıyorsa akü değişimi ve bakımı konusuna bakmanın vakti gelmiştir.
Hava sıcaklığı arttıkça lastik içindeki basınç da yükselir. Buna karşılık düşük basınçlı bir lastik sıcak asfaltta çok daha fazla ısınır ve patlama riski artar. Basıncı lastikler soğukken, aracın kapı eşiğinde yazan değerlere göre ayarlamak doğrusu. Yanak yüzeyindeki çatlaklar, dişteki düzensiz aşınmalar ve şişkinlikler de uzun yola çıkmadan önce gözden geçirilmeli. Lastik bakımı ve kontrolü, yaz seyahatlerinde en çok karşılığını gördüğünüz kalem.
Yaz yağmurları ise sileceklere iş çıkarır. Güneşte sertleşmiş lastik süpürge cam üzerinde iz bırakır, tozla birleşince görüşü tamamen bozar. Sileceklerin yanı sıra cam suyu deposunu da dolu tutmak gerekiyor.
Bunlar da ilginizi çeker